انتصاب سرپرست موسسه نمایشگاه‌های فرهنگی ایران

معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و رییس هیات امتای موسسه نمایشگاه‌های فرهنگی ایران سرپرست این موسسه را منصوب کرد.

به گزارش روابط عمومی معاونت امور فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی دکتر محسن جوادی با صدور حکمی قادر آشنا را به عنوان سرپرست موسسه نمایشگاه‌های فرهنگی ایران منصوب کرد.

پیش از این دکتر امیرمسعود شهرام‌نیا مدیرعامل موسسه نمایشگاه‌های فرهنگی بود که چند روز قبل از سمت خود استعفا داد.

در سوابق قادر آشنا ریاست موسسه آموزش عالی علمی کاربردی فرهنگ و هنر، مدیرکلی هنرهای نمایشی  وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و مدیرکلی فرهنگ و ارشاد اسلامی استان البرز دیده می‌شود.

همچنین دکتر محسن جوادی در نامه جداگانه‌ای از زحمات و تلاش‌های امیرمسعود شهرام‌نیا به عنوان مدیرعامل موسسه نمایشگاه‌های فرهنگی در سال‌های اخیر قدردانی کرد.


ساماندهی دستفروشان کتاب در خیابان برادران مظفر

فروش کتاب توسط دستفروشان، اینروزها به یکی از دغدغه‌های اصلی مسئولان و دست‌اندرکاران صنعت نشر تبدیل شده است، زیرا اغلب کتاب‌هایی که توسط این گروه از فروشندگان در کف خیابان فروخته می‌شوند، اصل نیستند و رنگ و بوی کتاب‌های کپی شده دارند. در این زمینه پیشنهاد ساماندهی دستفروشان کتاب در خیابان برادران مظفر یکی از موضوعاتی است که به تازگی برا ی دست‌اندرکاران حوزه‌های فرهنگ و شهری جدی شده است.
ساماندهی دستفروشان کتاب در خیابان برادران مظفر

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، چند‌سالی است که در حد فاصل خیابان انقلاب از سمت پارک دانشجو به سمت میدان انقلاب، شاهد گسرتش تعداد بساط دستفروش‌های کتاب بوده‌ایم؛ بساطی‌هایی که کتاب‌های مختلف را اغلب با تخفیف‌های غیرمتعارف عرضه می‌شوند.

تعدد یافتن دستفروشان کتاب در خیابان انقلاب و استقرارشان در جوار کتابفروشی‌ها، موجب نگرانی و دل‌آزردگی بسیاری از کتابفروش‌های قدیمی این محدوده جغرافیایی شده است. از سوی دیگر عدم نظارت بر عملکرد و فعالیت این فروشندگان موجب شده است که کتاب‌ها در دسته‌های موضوعی مختلف با کیفیت شبیه اصل و به‌اصطلاح «قاچاق» توسعه پیدا کنند؛ آنچنانکه در اخبار می‌خوانیم انبارهایی در حال کشف و ضبط‌اند که صدها بساط دستفروشی را با کتاب‌های تقلبی، شارژ می‌کردند.

در این بین؛ به نظر می‌رسد دستفروشان کتاب‌های اصلی که در واقع با هدف عرضه کتاب‌های دست دوم و کم‌یاب فعالیت خود را از سال‌ها قبل شروع کرده‌اند، در همهمه این روزهای خیابان انقلاب و پشت هویت‌های جعلی گم شده‌اند و جای خود را به افرادی داده‌اند که بیش از اینکه به فکر کمک به فرهنگ کشور باشند با فروش کتاب‌های قاچاق و به‌اصطلاح «افست» تنها به دنبال پر کردن جیب‌های خود هستند.

نگاه اول؛ وعده‌ ساماندهی و ایجاد گذر کتاب
یکی – دو سالی می‌شود که بحث ساماندهی دستفروشان کتاب به عنوان یک مطالبه جدی از سوی اهالی فرهنگ مطرح می‌شود و شهرداری نیز موافقت خود را با این موضوع اعلام کرده است. اما به نظر می‌رسد از طرح موضوع، قول و قرار برای ساماندهی تا اجرای طرح‌ها فاصله زیادی وجود دارد و دستفروش‌های کتاب به راحتی در هر نقطه‌ای از شهر به خصوص در مناطق پرتردد و مرکزی شهر با تصرف پیاده‌روها، کتاب‌های خود را می‌فروشند.


در این میان به نظر می‌رسد، ساماندهی و تجمیع دستفروش‌های کتاب در یک راسته و پهنه خیابانی مشخص می‌تواند بهترین و اصولی‌ترین راهکار برای کسانی باشد که به صورت شرافتمند در این حرفه فعالیت می‌کنند و به دنبال تقلب و فروش کتاب‌های غیراصل نیستند. اما تجربه نشان می‌دهد این ساماندهی باید با برنامه‌ریزی دقیق و مدون و در قالب نشست‌های مشترک بین مسئولان صنفی، فرهنگی و شهری اجرایی شود تا با موفقیت همراه باشد زیرا حرکت‌های تک‌نهادی به تنهایی نمی‌تواند در این موضوع موثر باشد.

مطالبه جمعی کتابفروشان انقلاب
چهارم اردیبهشت‌ماه امسال جمعی از نمایندگان اتحادیه ناشران و کتابفروشان با نصر‌الله آبادیان؛ شهردار منطقه  ۱۱ تهران دیدار کردند و درخواست رفع  مزاحمت دستفروشان راسته انقلاب را به عنوان یک مطالبه به شهردار گفتند. در این دیدار گفته شد که ۴۴ دستفروش روبه‌روی دانشگاه بساط فروش کتاب دارند که اغلب آن‌ها کتاب‌های غیراصل و کپی را می‌فروشند. اهالی نشر در این دیدار از شهردار منطقه قول گرفتند که این گروه از دستفروشان در حوزه فرهنگ ساماندهی شوند.

تپیدن قلب فرهنگ در گذر کتاب
محمدجواد حق‌شناس؛ رئیس کمیسیون فرهنگی اجتماعی شورای اسلامی شهر تهران نیز در تیر‌ماه امسال در دیدار با نیکنام حسینی‌پور؛ مدیرعامل موسسه خانه کتاب از توسعه پهنه فرهنگی رودکی با همکاری شهرداری مناطق ۱۱، سازمان زیباسازی شهر تهران، شرکت توسعه فضاهای فرهنگی و دفتر مطالعات اجتماعی و فرهنگی به عنوان یک گذر فرهنگی در تهران خبرداد و در این زمینه گفت که نمودهای اصلی این گذر فرهنگی، حمایت از امر کتاب، کتابخوانی و کتابفروشی است و قرار شده این قلب فرهنگی با چند گذر پیوند بخورد.


طبق گفته‌های این نمایسنده شورای اسلامی شهر تهران، دو گذر فرهنگی در این راستا تعریف شده است که از میدان انقلاب آغاز و به چهار راه ولیعصر، چهار راه کالج و نوفل لوشاتو می‌رسد و به پهنه اصلی گذر فرهنگی وصل می‌شود و گذر دوم نیز از میدان هفتم تیر تا سر حافظ را شامل می‌شود که از این گذرها به عنوان گذر کتاب یاد شده است.

دستفروش کتاب=دستیار امنیت شهری
کمی عقب‌تر که برویم؛ در خبرها می‌خوانیم در جریان بازدید اعضای شورای اسلامی شهر تهران از راسته کتابفروشی‌ها در ۲۴ آبان ماه سال گذشته نیز موضوع دستفروش‌های کتاب مطرح شد که در این جلسه  الهام فخار؛ یکی از اعضای شورا عنوان کرد که ساماندهی دستفروشان خیابان انقلاب، صرفا با جمع‌آوری آن‌ها امکان‌پذیر نیست و با تعامل با اصناف این مشکل برطرف خواهد شد.

فخار به این نکته هم اشاره کرد که  در لوای دستفروشی امکان بروز بزه و تقلب وجود دارد بنابراین باید سازوکار مشخصی برای شناسایی راهکارهای رفع این مشکل پیدا کرد و گفت که‌ باید محدوده کار دستفروش‌ها مشخص شود و به آن‌ها به‌عنوان «دستیار امنیت شهری» نگاه کنیم؛ به‌عبارت دیگر وقتی رویه مشخص و سیستم ثبت‌نام تعیین شود به‌مرور شاهد بهبود این وضعیت خواهیم بود.

ایده ساماندهی در خیابان برادران مظفر
عقب‌تر هم که برویم -به قاعده نه سال- در بهمن ماه سال ۱۳۸۸ مهدی گلشنی؛ معاون فنی و مهندسی سازمان زیباسازی شهرداری تهران در سخنانی خبر داده بود که با سنگفرش شدن خیابان برادران مظفر شاهد یک گذرگاه فرهنگی در منطقه خواهیم بود؛ ایده‌ای که اکنون به نظر می‌رسد از آن فقط نامی باقی مانده است و نه تنها این محل به گذرگاه فرهنگی تبدیل است، بلکه بیشتر شبیه یک پارکینگ بزرگ خودرو است.

نگاه دوم؛ پیشنهادی که باید اجرایی شود
نیکنام حسینی‌پور؛ مدیرعامل موسسه خانه کتاب درباره ساماندهی دستفروشان کتاب به ایبنا می‌گوید: از مد‌ت‌ها قبل جلساتی با محمدجواد حق شناس؛ رییس کمیسیون فرهنگی و اجتماعی شورای اسلامی شهر تهران داشتیم تا بتوانیم محل مناسبی برای تجمیع دستفروشان کتاب داشته باشیم؛ به‌طوری که بر عملکرد آن‌ها نظارت شود.


وی افزود: در این زمینه نیز به تازگی دیداری با جمعی از اعضای شورای اسلامی شهر تهران و ولی‌الله شجاع‌پوریان؛ معاون اجتماعی و امور فرهنگی شهرداری تهران داشتیم پیگیر این موضوع شدم و پیشنهاد دادم که خیابان مظفر شمالی برای ساماندهی کتابفروشان در نظر گرفته شود.

شب‌های کتاب در گذر کتابی
وی ادامه داد: نمونه این رویداد را در حوزه‌های مختلفی شاهد هستیم، به عنوان مثال اکنون جمع زیادی از فعالان غذایی در خیابان سی تیر برای ارائه خدمت به مردم ساماندهی شده‌اند و این مکان اکنون در میان مردم و فعالان این حوزه شناخته شده است و شهرداری هم بر عملکرد آن‌ها نظارت دارد. پس برای دستفروشان کتاب نیز می‌توان چنین اقدامی انجام داد تا در عرصه عرضه کتاب نیز ساماندهی مشاغل را به شکل سنتی و یکسان داشته باشیم.

مدیرعامل خانه کتاب تاکید کرد:  با این راهکار، دستفروشان کتاب می‌توانند علاوه بر فعالیت در طول روز، شب‌ها نیز فعالیت کنند و این خیابان با شب‌های کتاب در میان علاقه‌مندان به مطالعه، جابیفتد. این برنامه حتی در روزهای جمعه هم ادامه داشته باشد تا اگر کسی نیاز به کتاب داشت به شکل سازماندهی شده کتب مورد نیاز خود را خریداری کنند.

نظارت و ممانعت از فروش کتاب قاچاق
حسینی‌پور با بیان اینکه کنترل کتاب‌های دستفروشان از جمله ثمرات این اقدام به شمار می‌آید، یادآور شد: اگر این ساماندهی به شکل درست انجام شود، می‌توان بر کتاب‌های دستفروشان نظارت داشت تا از عرضه کتاب‌های قاچاق جلوگیری شود.

حال باید دید عزم جدی مسئولان شهری برای عملی شدن ایده و پیشنهاد ساماندهی دستفروشان کتاب در بخش شمالی خیابان برادران مظفر تا چه حد جدی است و چگونه می‌توان از ظرفیت بسیار خوبی که برای این منطقه پیش‌بینی شده است برای پیشبرد اهداف و برنامه‌های و مقابله با پدیده‌های غیرفرهنگی استفاده کرد؛ اقدامی که نیازمند عزم جدی و هم‌صدایی سازمان‌‌ها و ارگان‌های مختلف شامل تشکل‌های صنفی، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و شهرداری تهران است.

نگاه سوم؛ تاریخچه خیابان برادران مظفر
خیابان برادران مظفر که به یاد سه برادر شهید در عملیات مرصاد نامگذاری شده، یکی از گذرگاه‌های فرعی اما شناخته شده مرکز شهر تهران به شمار می‌آید که برخی از قدیمی‌های تهران آن را به نام خیابان صبا می‌شناسند؛ خیابانی که دیوارها و پنجره‌ خانه‌های قدیمی آن نقشی از سه دوره تاریخی باغ جلالیه، دوران مدرن و انقلاب را بر چهره دارند و رنگ و بوی این مقطع‌های زمانی را می‌توان در این خیابان مشاهده کرد.

در دوره تاریخی اول؛ جلالیه یکی از محلات قدیمی مرکز شهر تهران بود که به نام نصر‌ت‌آباد شناخته می‌شد زیرا این منطقه توسط نصرت‌الدوله برادر شاه در زمان قاجار آباد شده بود. در دوره قاجار باغ جلالیه به همراه پارک ضل‌السلطان و پارک‌ امین‌الدوله از گردشگاه‌های تهرانیان بود، در زمان رضا پهلوی اما میدان بزرگی در بخشی از جلالیه برای رژه لشگرهای مقیم مرکز ساخته شد که بعدها بخشی از آن به پارک لاله و بخش دیگری از آن برای ساخت دانشگاه تهران استفاده شد.

در دوره تاریخی مدرن نیز با ساخته شدن خانه‌های ویلایی و باغ‌های وسیع در مساحت‌هایی که بیش از ۵۰۰ مترمربع بودند، خیابان صبا به فضایی اختصاصی و نمادین برای اشرافیت و اعیان‌نشینی تبدیل شد. همچنین در دوره تاریخی انقلاب به دلیل تغییر کاربری‌ها از مسکونی به اداری و تقسیم پلاک‌ها با دید کاملا اقتصادی، تغییراتی در این خیابان به خصوص محدوده پایین بزرگمهر به سمت جنوب اعمال شد، به نحوی که این منطقه دستخوش اختلاط کاربری اداری – مسکونی شده است و وجود یک پاساژ کامپیوتر نیز کاربری تجاری را به دیگر وجوهات آن افزوده است.

خیابان برادران مظفر که با خیابان‌های طالقانی و انقلاب تقاطع دارد و به دلیل اینکه یک خیابان قبل از چهارراه ولیعصر و تئاتر شهر تهران قرار دارد، همچنین به سینما فلسطین نزدیک است و از موقعیت جغرافیایی خوبی برای اهالی فرهنگ و هنر برخوردار است و شاید یکی از بهترین گزینه‌ها برای ساماندهی دستفروشان کتاب به شمار بیاید که در پهنه خیابان انقلاب و اطراف آن قرار دارند.

در این خیابان ساختمان‌های قدیمی بسیار زیبایی وجود دارد که مشهوترین آن‌ها ساختمانی در ضلع شمال شرفی تقاطع خیابان انقلاب و برادران مظفر است که توسط وارطان هوانسیان ساخته شده است. پس از اینکه ظلع شمالی این خیابان سنگفرش شد رنگ و بوی دیگری به خود گرفته و می‌توان ادعا کرد که در سایه این اقدام هویت تاریخی آن نمایان شده است. اگرچه دیگر به دلیل گسترش واحدهای تجاری  شرکتی در این خیابان از میزان مسکونی بودن آن کاسته شده است اما تلاش شده بافت سنتی آن حفظ شود.

در این خیابان علاوه بر سنگفرش شدن مبلمان شهری و چراغ نصب شده است و شما در شب یا حتی طول روز شاهد یک خیابان متفاوت در یکی از مرکزی‌ترین خیابان‌های تهران هستید، در گذر از این خیابان می‌توانید مراکزی مثل مرکز انتقال خون، سینما فلسطین و موزه هنرهای معاصر فلسطین، نشر دانشگاه مذاهب اسلامی، مجموعه فرهنگی هنری صبا، مرکز تبادل کتاب و پژوهشکده فرهنگ و هنر را مشاهده کنید.


البته اگر مسئولان شهری به دنبال ساماندهی کتابفروشان در خیابان برادران مظفر هستند باید از ورود ماشین به این خیابان جلوگیری کنند، چون علاوه بر اینکه ورود خودرو موجب تخریب سنگفرش‌ها می‌شود از سوی دیگر عملا امکان بساط کتابفروشی را برای افراد محدود می‌کند. هرچند البته وجود مراکز تجاری متعدد در این خیابان مانند بازار کامپیوتر و رفت‌وآمد کاسبان از مواردی است که باید در این طرح به آن دقت شود.


کتاب کمک درسی در دنیا وجود ندارد

 

 

به گزارش حوزه آموزش و پرورش گروه علمی پزشکی باشگاه خبرنگاران جوان ، حیدر تورانی سرپرست سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی وزارت آموزش و پرورش در مراسم اختتامیه جشنواره کتاب رشد با بیان اینکه آموزش و پرورشی که در اجرای سند تحول اهتمام می‌ورزد آموزش و پرورشی محور توسعه است، گفت: سند تحول بنیادین مبناهایی را تهیه می‌کند و اگر بهترین مبناهای را بدون مبنای درست کار کنیم به نتیجه نخواهیم رسید.

وی ادامه داد: سند تحول بنیادین حداقل کمک کرده است در زمین دیگران حرکت نکنیم، مقام معظم رهبری این سند را محکم، جامع و پیشرو اعلام کرده‌اند و سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی نیز بخشی از این سند تحول هستند که به عقیده برخی مغز متفکر آموزش و پرورش به حساب می‌آید.

تورانی بیان کرد: سازمان پزوهش مغز متفکر است اما نه این سازمان کنونی که هنوز تا وضعیت مطلوب فاصله دارد، سازمانی مغز متفکر است که مرز‌گستر، گشاده در و گشاده رو باشد و محوریت تحول را به جای کتاب درسی به برنامه درسی ملی بدهد.

سرپرست سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی با اشاره به اینکه سبک رهبریِ اثربخش در سازمان پژوهش مغفول مانده است، گفت: امروز نیازمندان مردان تحول و مدیران استراتژیک هستیم و این منابع مختص آموزش و پرورش نیست.

به دنبال راه‌اندازی سیاست چند تالیفی هستیم

تورانی با اشاره به لزوم استفاده آموزش و پرورش باید از بخش غیردولتی، گفت: خوشبختانه با بیش از ۱۰۰۰ ناشر که همسو با اهداف آموزش و پرورش هستند، همکاری داریم و به دنبال راه‌اندازی سیاست چند تالیفی هستیم.

وی تصریح کرد: اگر معلمی آنقدر توانمند نیست که موقعیت یادگیری خلق کند آیا درست است ذهن دانش آموزان را با آزمون‌های پی در پی پر کند؟ دانش آموزان باید در مسیر پیشرفت قرار گیرند نه اینکه قضاوت شوند؛ آیا در حقوق تربیتی کودکان آمده است که ذهنشان با مطالب کمک درسی پر شود؟

تورانی با اشاره به اینکه از ظرفیت مصوبه ۸۲۸ شورای عالی آموزش و پرورش برای همکاری با ناشران استفاده می‌کنیم، گفت: به طور کلی در دنیا کتاب ها یا آموزشی‌اند یا درسی و عنوانی به نام کمک درسی نداریم.

وی با اشاره به اینکه کتاب‌های ما خلاقیت محور است اما خوب خودمان را معرفی نکردیم، بیان کرد: تا پایان ۱۴۰۰ کتاب نونگاشت نخواهیم داشت، باید از همسویی به انطباق حرکت کنیم چرا که نیاز به باز طراحی داریم.

مطالعه از سر اجبار تأثیر مثبتی نخواهد داشت

در ادامه مراسم محمد ناصری مدیرکل دفتر انتشارات و تکنولوژی آموزشی و دبیر جشنواره کتاب رشد درباره این جشنواره، اظهار کرد: در سازمان پژوهش برنامه‌ها و جشنواره‌های متعدد برای حمایت از محصولات آموزشی برگزار می‌شود و سعی داریم رونق مطالعه و کتاب‌خوانی را افزایش دهیم، همچنین به این موضوع اعتقاد داریم که مطالعه از سر اجبار تأثیر مثبتی نخواهد داشت.

وی ادامه داد: در جشنواره کتاب رشد امسال هزار و ۲۷ ناشر در سامانه عضو هستند و انتشاراتشان را برای ما ارسال کردند تا آنها را از لحاظ استانداردهای موجود در دفتر تکنولوژی بررسی کنیم.

ناصری بیان کرد: مجموعه کتاب‌ها در گروه‌های درجه ۱، درجه ۲ و درجه ۳ تقسیم‌بندی می‌شوند، کتاب‌های درجه ۱ و ۲ به عنوان کتاب‌های قابل قبول معرفی خواهند شد.

مدیرکل دفتر انتشارات و تکنولوژی آموزشی با اشاره به اینکه امسال ۱ هزار و ۱۳۶ کتاب در جشنواره کتاب رشد با هم به رقابت پرداختند، تصریح کرد: از میان کتاب‌های موجود، ۳۸ عنوان کتاب به عنوان کتاب برتر معرفی شدند، همچنین ۱۶ کتاب از میان برترین‌ها به عنوان کتاب سال ۹۷ اعلام خواهند شد.

تألیف کتاب‌ بیشتر از ترجمه مورد توجه است

وی با تأکید بر اینکه تألیف کتاب‌ها بیشتر از ترجمه مورد توجه است، اظهار کرد: اولویت اصلی و توجه بیشتر به مولفان خواهد بود.

ناصری یادآوری کرد: در بین ناشران هم اولویت اصلی را به مؤلفان ادبیات داستانی و به ویژه افرادی که در دوره دبستان و پیش دبستان فعالیت می‌کنند دادیم، همچنین سعی کردیم این جشنواره به دور از کلیشه‌ها با توجه به جاذبه‌های زبان فارسی نیازهای مخاطبان را که علاوه‌بر دانش‌آموزان، معلمان و والدین هم هستند برآورده کنند.

در ادامه مراسم محمد ناصری مدیرکل دفتر انتشارات و تکنولوژی آموزشی و دبیر جشنواره کتاب رشد درباره این جشنواره، اظهار کرد: در سازمان پژوهش برنامه‌ها و جشنواره‌های متعددی برای حمایت از محصولات آموزشی برگزار می‌شود و سعی داریم رونق مطالعه و کتاب‌خوانی را افزایش دهیم همچنین به این موضوع اعتقاد داریم که مطالعه از سر اجبار تأثیر مثبتی نخواهد داشت.

وی ادامه داد: در جشنواره کتاب رشد امسال هزار و ۲۷ ناشر در سامانه عضو هستند و انتشاراتشان را برای ما ارسال کردند تا آنها را از لحاظ استانداردهای موجود در دفتر تکنولوژی بررسی کنیم.

ناصری بیان کرد: مجموعه کتاب‌ها در گروه‌های درجه ۱، درجه ۲ و درجه ۳ تقسیم‌بندی می‌شوند که کتاب‌های درجه ۱ و ۲ به عنوان کتاب‌های قابل قبول معرفی خواهند شد.

مدیرکل دفتر انتشارات و تکنولوژی آموزشی با اشاره به اینکه امسال ۱ هزار و ۱۳۶ کتاب در جشنواره کتاب رشد با هم به رقابت پرداختند، تصریح کرد: از میان کتاب‌های موجود، ۳۸ عنوان کتاب به عنوان کتاب برتر معرفی شدند همچنین ۱۶ کتاب از میان برترین‌ها به عنوان کتاب سال ۹۷ اعلام خواهند شد.

وی با تأکید بر اینکه تألیف کتاب‌ها بیشتر از ترجمه مورد توجه است، اظهار کرد: اولویت اصلی و توجه بیشتر به مولفان خواهد بود.

ناصری یادآوری کرد: در بین ناشران نیز اولویت اصلی را به مؤلفان ادبیات داستانی و به ویژه افرادی که در دوره دبستان و پیش دبستان فعالیت می‌کنند دادیم، همچنین سعی کردیم این جشنواره به دور از کلیشه‌ها با توجه به جاذبه‌های زبان فارسی نیازهای مخاطبان را که علاوه‌بر دانش‌آموزان، معلمان و والدین هم هستند، برآورده کنند.


دانش آموزان باید به نقطه ای برسند که بتوانند کتاب های درسی خود را نقد کنند

وزیر آموزش و پرورش در نشست گفتگوی بین نسلی عنوان کرد: دانش آموزان باید به نقطه ای برسند که بتوانند کتاب های درسی خود را نقد کنند.

به گزارش مرکز اطلاع رسانی و روابط عمومی وزارت آموزش و پرورش،  سید محمد بطحایی ضمن گرامیداشت هفته بسیج ، اظهار کرد: از اینکه در حضور دانش آموزان هستم بسیار خوشحالم و امیدوارم این جلسه به عنوان مراسمی نمادین تلقی شود تاگفتگوی های آزاداندیشی شکل بگیرد و به شکل مستمر  برگزار شود و خوشبختانه امروز در این جلسه  با حضور شما دانش آموزان اهمیت و ضرورت گفتگوی بین نسلی بیش از پیش مورد تاکید قرار گرفت.

وی افزود: اهمیت و ضرورت گفتگوی بین نسلی آب حیاتی برای آینده کشور است و امروز بسیار به این موضوع توجه می شود و باید دقت کنیم که هرچه جلوتر می رویم، تفاوت بین نسلی بیشتر می شود و البته گفتگوی بین نسلی به معنای الگو پذیری  صرف و محض نیست و منظور این نیست که سبک زندگی نسل جدید مانند نسل پدران شان باشد .

وزیر آموزش وپرورش  با بیان اینکه کشور ایران دارای فرهنگ و تمدن قوی است،  خاطرنشان کرد: گفتگو بین نسلی می تواند در محیط های جدید استفاده شود و چیستی و کیستی هر فردی با تجارب نسل گذشته مورد بررسی قراربگیرد.

بطحایی تصریح کرد:موانعی در پیش رو وجود دارد که این گفتگوها موثر شکل نمی گیرد، مثل اینکه سن ازدواج بالا رفته است و فاصله سنی بین فرزندان و والدین بیشتر شده است و این فاصله حوصله ها را کم می کند .

وی افزود:  کاهش جمعیت خانواده ها ،  مشکلات اقتصادی و اجتماعی و  استفاده نامطلوب از فضای مجازی ازموارد دیگری است که مانع توسعه گفتگوها می شود.

وی ادامه داد: مهمترین عامل در گفتگوی بین نسلی این است که صدای نوجوانان و جوانان  شنیده شود و درک والدین از فرزندان وهمچنین فرزندان از والدین به واقعیت نزدیک شود و این درک متقابل با گفتگو کردن امکان پذیر می شود. در حال حاضر وزارت آموزش و پرورش  تلاش می کند و دائما این فرهنگ را ترویج می دهد که دانش آموزان نباید فقط حفظ فرمول ریاضی و دروس راداشته باشد بلکه باید در مدرسه در کنار درس های خود ، مهارت های زندگی هم به وی آموزش داده شود.

وزیر آموزش  و پرورش با اشاره به درخواست های دانش آموزان در خصوص محتوای کتاب های درسی ، اظهار کرد: در مهرماه رئیس جمهور  در پرسش مهر مطرح کرد که دانش آموزان کتاب های درسی خود را نقد کنند و انتقادات و پیشنهادات  را به مولفان کتاب های درسی منتقل کنند.

بطحایی در پایان گفت: فرهنگ در یک جامعه صرفا توسط یک وزارت و گروه شکل نمی گیردو تا زمانی که کل جامعه اراده نکند برای  این فرهنگ بسترسازی نمی شود.

در ادامه نشست، دانش آموزان  دختر و پسر با بیان دیدگاه، پیشنهادات و انتقادات خود در زمینه گفتگوی بین نسلی و همچنین ابعاد مضر و موثر فضای مجازی به ارائه نظرات خود پرداختند و وزیر آموزش وپرورش  به سوالات آنان پاسخ داد.

گفتنی است نشست های گفتگوی بین نسلی از برنامه های در حال اجرای دفتر امور زنان وزارت آموزش و پرورش  است که در سال تحصیلی جاری ۱۲۰۰کلاس درس در کشور را تحت پوشش قرار خواهد داد.

کتاب‌های کمک‌درسی بُعد پرورشی را در دوره ابتدایی کمرنگ می‌کند

 

 

محمد ناصری در گفتگو با خبرنگار حوزه آموزش‌وپرورش گروه اجتماعی خبرگزاری آنا گفت: سال گذشته وزیر آموزش و پروش به‌صورت صریح اعلام کرد که ورود کتاب‌های کمک‌درسی به مدارس ابتدایی ممنوع است.

مدیرکل دفتر انتشارات و فناوری آموزشی وزارت آموزش‌وپرورش از علت این تصمیم گفت: کتاب‌های کمک‌درسی چند مشکل در این مدارس ایجاد کرده است اول آنکه این کتاب‌ها در امر آموزش‌وپرورش اختلال و جو رقابت غیرمعقولی را در مدارس ایجاد کرده است.

وی با اشاره به اینکه در مدرسه علاوه بر بحث آموزش بحث نشاط و تفریح و بازی نیز مطرح است، ادامه داد: وجود این کتاب‌ها بخش پرورشی را تحت‌الشعاع قرار داده و سبب شده بخش پرورش در مدارس کمرنگ شود.

ناصری تصریح کرد:‌ به همین دلیل وزیر اعلام کرد در مدارس ابتدایی وجود کتاب‌های کمک‌درسی ممنوع است و این موضوع را در سیاست کلی آموزش‌وپرورش قراردادند

مدیرکل دفتر انتشارات و فناوری آموزشی وزارت آموزش‌وپرورش با اشاره به اینکه با اعلام رسمی وزیر این موضوع را مرکز پژوهش‌ها در سایت رسمی اعلام کرد، ادامه داد: کتاب‌های کمک‌درسی دبستان را اصلاً نمی‌پذیریم به همین دلیل بحث مناسب یا نامناسب بودن آن‌ها اصلاً مورد بررسی قرار نمی‌گیرد.

ناصری با اشاره به اینکه این وضعیت در متوسطه اول و دوم متفاوت است ادامه داد: در متوسطه اول و دوم این فرایند ادامه دارد و کتاب‌های کمک‌درسی با رعایت چند فاکتور می‌توانند در مدارس توزیع شوند.

وی به بحث فاکتورهای موردنیاز برای مناسب بودن کتاب‌های کمک‌درسی در مدارس گفت: این کتاب‌ها باید مجوز استاندارد ما را کسب کرده باشند و مورد تأیید شورای دبیران مدارس نیز قرار بگیرند. به‌شرط آنکه این کتاب‌ها در مدارس تحمیل نشوند می‌توانند جواز حضور در مدارس را بگیرند.


برنامه امتحانات نهایی کلیه رشته‌های تحصیلی دوره‌های متوسطه (نظری، فنی و حرفه‌ای) و پیش‌دانشگاهی و پایه دوازدهم دوره دوم متوسطه دی‌ماه سال تحصیلی ۹۸-۱۳۹۷

توسط مرکز سنجش آموزش‌وپرورش اعلام شد:
برنامه امتحانات نهایی کلیه رشته‌های تحصیلی دوره‌های متوسطه (نظری، فنی و حرفه‌ای) و پیش‌دانشگاهی و پایه دوازدهم دوره دوم متوسطه دی‌ماه سال تحصیلی ۹۸-۱۳۹۷

توسط مرکز سنجش آموزش‌وپرورش برنامه امتحانات نهایی کلیه رشته‌های تحصیلی دوره‌های متوسطه (نظری، فنی و حرفه‌ای) و پیش‌دانشگاهی و پایه دوازدهم دوره دوم متوسطه دی‌ماه سال تحصیلی ۹۸-۱۳۹۷ اعلام شد.
به گزارش مرکز اطلاع‌رسانی و روابط عمومی وزارت آموزش‌وپرورش، مرکز سنجش آموزش‌وپرورش برنامه امتحانات نهایی کلیه رشته‌های تحصیلی دوره‌های متوسطه (نظری، فنی و حرفه‌ای) و پیش‌دانشگاهی و پایه دوازدهم دوره دوم متوسطه دی‌ماه سال تحصیلی ۹۸-۱۳۹۷ را اعلام کرد. این مرکز طی اعلام این برنامه شرح زیر را به استان ها، مناطق، نواحی و مدارس ارائه داد:

الف) مجموعه برنامه امتحانی در اولین فرصت، به تعداد مورد نیاز، عینا تکثیر و به مناطق آموزشی تابعه ابلاغ شود.

ب) ادارات آموزش و پرورش مناطق تابعه پس از تفکیک برنامه ها، بدون دخل و تصرف، به تعداد مورد نیاز تکثیر و در اختیار واحدهای آموزشی ذی ربط قرار دهند.

ج) واحدهای آموزشی تابعه، در اسرع وقت و به نحو مقتضی، عین برنامه های امتحانی را بدون دخل و تصرف در محل مناسب نصب نموده و علاوه بر آن، تاریخ و زمان برگزاری امتحانات هر رشته را به اطلاع کلیه دانش آموزان و داوطلبان آزاد برسانند.

د) ترتیبی اتخاذ نمایند به نحو مقتضی، تاریخ و ساعت برگزاری امتحانات با بهره گیری از رسانه های گروهی و سایر امکانات محلی، به اطلاع عموم رسانده شود.

برنامه امتحانات نهایی دی‌ماه سال تحصیلی ۹۸-۱۳۹۷ می توانید از اینجا مشاهده کنید.


اولین همایش ملی اقتصاد آموزش و پرورش

با تاکید بر تحقق سند تحول بنیادین برگزار خواهد شد؛
اولین همایش ملی اقتصاد آموزش و پرورش
اولین همایش ملی اقتصاد آموزش و پرورش با تاکید بر تحقق سند تحول بنیادین برگزار خواهد شد.

به گزارش  مرکز اطلاع رسانی و روابط عمومی وزارت آموزش و پرورش،اولین همایش ملی اقتصاد آموزش و پرورش  در  ۲۷ و۲۸ بهمن ماه۱۳۹۷ و به همت وزارت‌ آموزش و پرورش، دانشگاه علامه طباطبایی، سازمان برنامه و بودجه کشور و موسسه پژوهش و برنامه ریزی آموزش عالی  برگزار خواهد شد.

این همایش با هدف مدیرت منابع انسانی و مالی (چالش ها، مسائل و راهکارها) و با تاکید بر تحقق سند تحول بنیادین  برگزار می‌شود و پذیرش مقالات در چارچوب تحقق اهداف فوق صورت خواهد گرفت.

محورهای همایش به شرح زیر است:

محور اول: نظام تامین و تخصیص منابع مالی آموزش و پرورش
  آسیب شناسی سیاست ها  و روش های تامین منابع مالی

  اصل کفایت و تنوع بخشی منابع مالی

  اصل عدالت و تخصیص منابع مالی

روش های توزیع ، تخصیص و مصرف منابع مالی

-مدیریت بهینه و اثربخش مالی

– مدل شناسی مطلوب بودجه ریزی در آموزش و پرورش

محور دوم: برنامه ریزی منابع انسانی در آموزش و پرورش
 آسیب شناسی قوانین و مقررات تامین و توزیع منابع انسانی

 مدیریت یکپارچه  و بهینه منابع انسانی

  نظام رتبه بندی و ارتقای سرمایه انسانی

  بهسازی و توانمند سازی منابع انسانی

برنامه ریزی راهبردی سرمایه انسانی در آموزش و پرورش

  سرمایه انسانی آموز شو پرورش در برنامه ششم توسعه بر اساس الگوی توازن منطقه ای

گفتنی است مهلت ارسال چکیده مقالات تا اول آذرماه  ۱۳۹۷ومهلت ارسال متن کامل مقالات  تا ۱۵ دی ماه ۱۳۹۷ خواهد بود.

آدرس دبیرخانه:  اتوبان همت- دهکده المپیک- دانشگاه علامه طباطبایی – شماره تماس:۴۸۳۹۳۲۹۷

WWW.edu-economics.atu.ac.ir


آیا آموزش و پرورش غیرپاسخگوترین دستگاه کشور است؟

توضیحات مرکز اطلاع رسانی و روابط عمومی وزارت آموزش و پرورش در رابطه با اخبار منتشرشده در فضای مجازی؛
آیا آموزش و پرورش غیرپاسخگوترین دستگاه کشور است؟
خبر مربوط به رتبه ضعیف آموزش و پرورش در اطلاع رسانی در حالی در فضای مجازی منتشر شده است که این دستگاه از نظر شورای اطلاع رسانی دولت، سومین دستگاه پاسخگوی کشور است.

به گزارش مرکز اطلاع رسانی و روابط عمومی وزارت آموزش و پرورش، چندروزی است که خبری به نقل از کمیسیون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در فضای مجازی دست به دست می چرخد که در آن  وزارت آموزش و پرورش را غیر پاسخگوترین دستگاه اجرایی کشوراعلام می کند. در ارتباط با این خبر اشاره به چند نکته را ضروری می دانیم:

۱-سامانه دسترسی آزاد به اطلاعات و رتبه دستگاه ها در به روزرسانی این سامانه را نباید تنها ملاک «پاسخگو و یا غیرپاسخگوبودن» تلقی کرد، چرا که این سامانه که یک سال از راه اندازی آن می گذرد، برمبنای به­روزرسانی اطلاعات توسط دوایر و زیرمجموعه های هر وزارتخانه دراین سامانه آنها را رتبه بندی می کند و یک یاچند روز فاصله در انتشار اطلاعات از سوی یک معاونت ممکن است چند پله در رتبه بندی آن  وزارتخانه تغییر و تفاوت ایجاد کند.

۲- وزارت آموزش و پرورش در یک سال اخیر با اتّخاذ رویکرد تعاملی با رسانه ها و افکار عمومی توانسته است سرعت انتشار اخبار مهم و میزان دسترسی خبرنگاران و اصحاب رسانه به مسئولان ارشد این وزارتخانه را به سطح خوب و قابل قبولی برساند و با رصد مؤثر و مداوم اخبار، انتقادات مطرح شده در فضای رسانه ای را به دوایر و زیرمجموعه ها ارسال کرده و پاسخ و توضیحات آنها را در اختیار نشریات و پایگاه های خبری قرار دهد. در این ارتباط می توان به نامه دبیرخانه شورای اطلاع رسانی دولت اشاره کرد که وزارت آموزش و پرورش را سومین دستگاه پاسخگوی کشور می داند.(تصویر پیوست زیر).

نکته جالب اینجاست که وزارت ‌آموزش و پرورش که از نظر شورای اطلاع رسانی دولت از پاسخگوترین دستگاه های کشور محسوب می شود، در گزارش کمیسیون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات رتبه ضعیفی کسب کرده است و این درحالی است که این  دستگاه حضور پررنگ و تعامل مثبتی با رسانه ها و افکار عمومی دارد.

۳- شایسته بود اصحاب رسانه و خبرنگاران محترمی که خود باید خبره و مجتهد این حوزه باشند، در تنظیم تیترها و گزارش ها به موارد فوق توجه می کردند و ارتباط حدّاقلی میان تیترو خبر تنظیم شده خود برقرار می کردند. با این وجود مرکز اطلاع رسانی و روابط عمومی وزارت آموزش و پرورش از توجه آنها به این خبر تشکر کرده وعلاوه بر توضیحات فوق، آمادگی دارد تا آمار و اطلاعات بیشتری از تعامل خود با رسانه ها را دراختیار آنها قرار دهد.


رقابت در یادگیری بی‌معنی است/تنوع مدارس، ضرر به جامعه و نظام آموزشی

گفت‌وگو با دکتر رضوان حکیم‌زاده، معاون آموزش ابتدایی وزارت آموزش‌وپرورش
رقابت در یادگیری بی‌معنی است/تنوع مدارس، ضرر به جامعه و نظام آموزشی
متن کامل گفت‌وگوی خبرنگار نشریه شوق تغییر با خانم دکتر حکیم‌زاده، پیرامون تعامل نهاد آموزش‌وپرورش و خانواده با یکدیگر

سکان هدایت معاونت آموزش ابتدایی وزارت آموزش‌وپرورش، چند سالی است در اختیار خانم رضوان حکیم‌زاده است. وی که متولد ۱۳۴۹  روستای ابیانه است، دوران ابتدایی و راهنمایی را در همان روستاگذرانده و دبیرستان را در شهرستان نظنز سپری کرده است. او که به ترتیب دارای مدرک کارشناسی مدیریت و برنامه‌ریزی آموزشی از دانشگاه الزهرا، کارشناسی ارشد برنامه‌ریزی درسی از دانشگاه علامه طباطبایی و دکترای همین رشته از دانشگاه خوارزمی است، در حال حاضر دانشیار دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم‌تربیتی دانشگاه تهران است. دو فرزند و دو نوه دارد که نوه اول  پیش‌دبستانی است.

 به دلیل مرتبط بودن بسیاری از طرح‌های معاونت آموزش ابتدایی وزارت آموزش‌وپرورش با خانواده‌ها و به دلیل اختصاص کانون تغییر این شماره از مجله شوق تغییر به تعامل نهاد آموزش‌وپرورش و خانواده با یکدیگر، با خانم دکتر حکیم‌زاده گفت‌وگویی انجام شده است که در پی می‌آوریم.

این گفت‌وگو توسط ابراهیم اصلانی، صورت پذیرفته و فاطمه قائمی، آن را تنظیم کرده است.

*نقطۀ آرمانی و ایده‌آلی شما برای نقش والدین در فرآیند آموزش چیست؟

ابتدا از فرصتی که دوماهنامۀ شوق‌تغییر در اختیار مجموعۀ معاونت آموزش ابتدایی وزارت آموزش‌وپرورش قرار داد تا در مورد موضوع مهم مشارکت والدین صحبتی صورت پذیرد، سپاسگزارم. از نظر من نقطۀ مطلوبی که ما می‌توانیم در ارتباط با نقش والدین در نظر بگیریم، به رسمیت شناختن آنان در مقام شرکای واقعی تعلیم وتربیت است. اگر این نقش را به رسمیت بشناسیم، با توجه به جایگاهی که مدرسه دارد و در ارتباط با سایر نقش‌‎هایی که بقیۀ بازیگران در فرآیند یاددهی- یادگیری دارند، می‌توانیم در مراحل گوناگون از جمله در مرحلۀ طراحی و تدوین برنامه‌های درسی، فرآیند اجرای برنامه‌های درسی و در فعالیت‌هایی که مدرسه انجام می‌دهد، به تناسب انتظاراتی از والدین داشته باشیم و برایشان نقش‌هایی را تعریف کنیم. به هر حال، والدین ذی‌نفعان اصلی و همراه آموزش‌وپرورش هستند و ما باید به این شکل به موضوع نگاه کنیم که تا چه اندازه والدین را به عنوان شریک به حساب می‌آوریم؟ آیا زمانی که می‌خواهیم تصمیم بگیریم به بچه‌هایشان چه آموزشی دهیم، آیا نظرات آن‌ها را لحاظ می‌کنیم و اصلاً سازوکار تعریف شده‌ای برای این کار داریم؟ بر اساس اسناد موجود، یکی از حقوق اساسی کودکان، حق آموزش است، اما بلافاصله اعلام می‌شود این والدین هستند که می‌توانند در مورد نوع آموزش فرزندانشان تصمیم‌گیری کنند. نقطۀ مطلوب این است که ما به صورت کل نگاه کنیم، یعنی همۀ جوانب را در نظر بگیریم و از ابتدا همراهی و همگامی خانواده‌ها را با خود جلب کنیم. در این صورت، خانواده‌ها احساس خواهند کرد بچه‌هایشان را برای هدفی به مدرسه می‌فرستند که مدرسه هم دنبال همان اهداف است. البته نمی‌خواهم بگویم قرار است تمامی آن چه را که خانواده‌ها می‌خواهند، در مدرسه دنبال کنیم، زیرا نیروهای گوناگونی از جامعه در نظام مدرسه‌ای و برنامه درسی تأثیرگذارند که خانواده هم مانند سایر ارکان جامعه و  دولت از نهادهای تأثیرگذار است. در این میان، خود دانش‌آموزان هم از این منظر که در مدرسه قرار است چه اتفاقی از لحاظ آموزشی و تربیتی برایشان رخ دهد، مهم‌ هستند.

یکی از دلایل بسیار مهم نقش والدین در فرآیند یاددهی- یادگیری، اتفاقاً همین ذینفع بودنشان است و لحاظ کردن دیدگاه‌های آن‌ها در نوع آموزشی که فرزندان‌شان دریافت می‌کنند. نقطۀ بهینۀ این نوع آموزش می‌تواند شامل موضوعاتی باشد که هم از نظر خانواده‌ها مهم است و هم محتواهایی است که ما تصمیم می‌گیریم به بچه‌ها آموزش بدهیم.

* می‌توانید موضوع را با مثالی از واقعیت‌های جاری همراه کنید؟

یک مثال مشخص را که اکنون به چالشی تبدیل شده است، نه به عنوان کسی که متولی آموزش ابتدایی است، بلکه در مقام یک دانش‌آموختۀ برنامۀ درسی مطرح می‌کنم: آیا امروز بین خانواده‌های ما و مدارس در مورد آموزش زبان خارجی تفاهم و توافق وجود دارد؟ آیا می‌دانیم خانواده‌های ما در این زمینه چه دیدگاه‌هایی دارند؟ آیا نظرات آن‌ها را تأمین می‌کنیم؟ چرا خانواده‌ها مجبورند آموزش زبان خارجی را خارج از دیوارهای مدرسه جست‌وجو کنند؟

مثال چالشی دیگری بحث را تکمیل می‌کند. هنگامی که کودک وارد مدرسه می‌شود، نقش خانواده، حمایت‌کننده و همراه بسیار فعال باید باشد، در حالی که در سال‌های اخیر، تصور کرده‌ایم معلمان ما کار آموزش را برعهده دارند، ولی مسئولیت یادگیری  دانش آموز برعهدۀ خانواده است. سهم اصلی یادگیری مربوط به آموزگار است، نه این‌که فقط درسی را ارائه کنند و بعد خانواده مسئول یادگیری باشد. من به شدت با این جابه‌جایی نقش‌ها مخالفم و معتقدم خانواده‌ها باید به جایگاه اصلی خود برگردند. نقش آن‌ها باید فراهم کردن شرایط لازم، حمایت و انتقال این حس خوب به بچه‌ها باشد که آن‌ها می‌توانند در مدرسه موفق باشند. خانواده باید زمینه‌ای فراهم کند تا فرآیند یاددهی- یادگیری که در مدرسه شروع شده است، در محیط‌های دیگر، از جمله خانه، تکمیل شود، اما قطعاً نیابد مسئولیت یادگیری با خانواده باشد. به نظرم ما تاکنون نتوانسته‌ایم از آن چیزی که می‌تواند نقش مطلوب خانواده در فرآیند تعلیم‌وتربیت باشد، تصویر روشن وگفتمانی فراگیر بر اساس آن ایجاد کنیم

* به نظر می‌رسد وقتی خودتان این چالش را مطرح می‌کنید و وضع موجود را نمی‌پذیرید، احتمالاً برای برطرف کردن موانع برنامه‌هایی دارید؟

به اعتقاد من، یکی از موانع، تنوع بسیار زیاد مدارس است که باعث تفاوت های زیادی در نوع آموزش‌های مدرسه‌ ای است و این که ما با مدل‌های گوناگون مدرسه‌داری، در حال هدایت فرآیند یاددهی- یادگیری هستیم.

* یعنی شما این تنوع را نمی‌پذیرید؟

خیر. من با تنوع مدارس خیلی مخالفم و آن را به ضرر جامعه و نظام آموزشی می بینم. متاسفانه بازتولید طبقات اجتماعی از طریق طبقه بندی آموزش اتفاق می افتد و آموزش که زمانی مهم ترین عامل برای تحرک اجتماعی بخصوص برای اقشار کم درآمد و طبقات پایین تر اقتصادی بود امروزه نقشی برعکس ایفا می کند .

* تکالیف مهارت‌محور و حذف مشق شب را در همین ارتباط مطرح کرده‌اید؟

بله ما در جهت برنامه ای که وزارتخانه و معاونت برای اجرای سند تحول بنیادین و  حرکت از حافظه پروری  به سمت تربیت و مهارت محوری دنبال می کند ،برنامه تکالیف مهارت محور و مشق زندگی را به جای مشق شب در پایه های اول تا سوم ارائه کردیم. در این برنامه قرار است تکالیف درسی دانش آموزان در کلاس و مدرسه و زیر نظر معلم انجام شود و این وظیفه به خانواده ها واگذار نگردد. نکته‌ مهم این است که واگذار کردن تکالیف در منزل به دانش‌آموزان، ممکن است بستر بی‌عدالتی آموزشی را فراهم کند. چون ما خانواده‌هایی با شرایط بسیار متفاوت داریم، هنگام انجام کارها و تمرینات در محیط خانواده، کودکان با درجات متفاوتی از حمایت خانواده برخوردار خواهند شد. در کنار این، جدا کردن کودکان بر اساس نوع خانواده‌ها از لحاظ تمکن مالی و سطح تحصیلات و سواد در مدارس متفاوت، به این مسئله دامن زده است. این یک کاستی برای آموزش‌وپرورش است که باید به زودی اصلاح شود.

مانع دیگر، تبیین نشدن تدریس و معنا و مفهوم واقعی آن و نقش معلم در این زمینه است. آموزش‌های ما و نگرش‌ها به گونه‌ای بوده است که معلمان، نقش خود را در آموزش صرف ببینند، در حالی که امروزه، اگر منظور صرفاً آموزش باشد، فناوری‌های جدید می‌توانند انواع بسیار بهتری از آموزش را بدون نیاز به معلم ارائه دهند. وقتی صحبت از تدریس می‌کنیم، قطعاً یادگیری جزئی از آن است و معلم کسی است که در فرآیند یاددهی- یادگیری، جریان یادگیری را هدایت و تسهیل می‌کند و در حین یادگیری، بازخوردهای مناسبی را به دانش‌آموزان می‌دهد تا ضعف‌های خود را برطرف و نقاط قوت‌شان را افزایش دهند. از این منظر، کودکان باید بتوانند در مدرسه، تمرین‌ها و تکالیف خود را انجام دهند و نیاز نباشد که این کار را به کمک خانواده انجام دهند.

یکی دیگر از موانع، نگرش غلط برخی خانواده‎هاست. برخی مادران، به‌ویژه مادان خانه‌دار تصور می‌کنند اگر بتوانند با ایفای نقشی فعال و مادرانه، نگران و مراقب یادگیری فرزندان خود باشند، شاید بسیاری از آرزوهای تحقق نیافته ی خود را در فرزندان‌شان محقق کنند، در حالی که چنین نیست.

* آیا قبول دارید گاهی توقعات معلمان و نوع مشارکتی که از والدین طلب می‌کنند، به لحاظ منطق آموزشی درست نیست؟

بله. این هم یکی از موانع است، یعنی انتظارات نابجا. اخیرا گزارشی داشتیم مبنی بر این‌که معلمی به والدین گفته است من فقط در کلاس  درس می دهم، ولی انتظار نداشته باشید که من مواظب یادگیری آن ها  باشم؛ اگر می‌خواهید فرزندانتان مطالب را یاد بگیرند، خودتان با آن‌ها کار کنید.

* که البته عمومیت دارد!  

خب متاسفانه شیوع دارد .در این میان، خانواده‌هایی که معلم را محور کار می دانند و معتقدند مدرسه مسئول اصلی یادگیری بچه‌هاست، آسیب می‌بینند. وقتی پسرم چهارم یا پنجم بود، مدرسه از آن‌ها می‌خواست دربارۀ موضوعی، پروژه‌ای را به شکل تحقیق ارائه کنند. این پروژه‌ها اغلب توسط خانواده‌‌ها انجام می‌شد. من هرگز این کار را نمی‌کردم، چون معتقد بودم وظیفه‌ای است که به دانش‌آموز محول شده است و او خود باید کار عملی را انجام  دهد. یک روز فرزندم با ناراحتی گفت: «کارهای دوستانم را پدران و مادران‌شان انجام می‌دهند و امتیاز می‌گیرند، ولی شما برای من کاری نمی‌کنید!»

یک بار محبت مادرانه ام گل کرد و این کار را کردم. دربارۀ موضوع تحقیق، مطالبی را از اینترنت گرفتم، صفحه‌بندی و صفحه‌آرایی کردم، جلد درست کردم و تحویلش دادم. رفت، کار را تحویل داد و با خوشحالی برگشت و گفت که همۀ ۵۰۰ امتیاز پروژه را گرفته است! در حالی که این دانش آموز هیچ نقشی در تهیه ی کار نداشت.

* حوزۀ کاری من روان‌شناسی تربیتی است و سال‌هاست یکی از آثارم یعنی کتاب «مدرسۀ بدون رقابت» در دسترس است. شما هم در مورد رقابت نکاتی را مطرح کرده‌اید. اگر ممکن است دیدگاه خودتان را دربارۀ رقابت در مدرسه و خانه بیان کنید. رقابت را تا چه حد تأیید می‌کنید؟

من ابتدا به منابع دینی خودمان ارجاع می دهم. دعاهای قرآنی ما، همه جمع است. ما معمولاً آن چه را طلب می‌کنیم، طلب نیکی و خوبی است و همیشه آن را برای جمع می خواهیم  و دعاهای‌مان هیچ گاه شخصی نیست: ربنا آتنا فی‌الدنیا حسنه. رحمت، بخشش و حسنه را برای گروه درخواست می‌کنیم. آیات و ذکرهای نمازمان هم فعل جمع دارند. بنابراین، توفیق‎هایی که درخواست می‌کنیم، امری جمعی است. قرار نیست ما در موضوعی فقط برای  خودمان تلاش کنیم و آن را به دست آوریم. آن چه مهم است، این است که اشخاص در انجام کار نیک، هر چه بیشتر به دیگران کمک ‌کنند. ولی بحث یادگیری، موضوعی نیست که ما اشخاص را وادار کنیم تا چیزی را به دست آورند که دیگری از آن محروم شود. کار خیر خاصیتش این نیست. جایی که می‌گوید: فاستبقوا بالخیرات، و ما باید در انجام کار خیر مسابقه بدهیم و از یکدیگر سبقت بگیریم. قرار نیست بیشتر برای خودمان امتیاز جمع کنیم ودر باقی امور قرار نیست رقابتی وجود داشته باشد.

عده‌ای به غلط تصور می‌کنند ایجاد رقابت در بچه‌ها به ایجاد انگیزه کمک می‌کند، در حالی که در نظام‌های آموزشی برتر، که معمولاً رقابت حذف شده و کارهای مشارکتی، یادگیری گروهی و کار تیمی به عنوان مهارت اصلی مورد نیاز، جای آن را گرفته است، دستاوردهای خیلی خوبی دارند و اتفاقا نتایج خوبی هم در آزمون های بین المللی کسب        می کنند. یادگیری که در آن بچه‌ها با کمک همدیگر و کار تیمی، چیزهایی را یاد بگیرند، بیشترپایدار خواهد بود.

از این گذشته، آسیب‌های ناشی از رقابت هم جای بحث دارد. کودکی که در یک نظام رقابتی پیچیده و سخت، به موفقیتی دست می‌یابد، عملاً چیزهای فراوانی را از دست می‌دهد. روابط دوستی بچه‌ها در نظام رقابتی متزلزل و تنش‌ها انباشته می‌شود. با توجه به انتظارات غیرمعقول و بسیار زیاد برخی اولیا از فرزندان‌شان، صفت رقابتی اندیشیدن به دورۀ بزرگسالی منتقل می‌شود و همواره سعی می‌کنیم در زندگی روزمره از دیگران جلو بزنیم. حتی گاهی اوقات، موفقیت‌های دیگران خوشحال‌مان نمی‌کند. این وضعیت در سازمان‌ها هم مشهود است؛ همه چیز رقابتی است و همه یا یک رقیب واقعی دارند یا در حال تراشیدن رقیب برای خود هستند. نظام رقابتی، حتی حس برتری‌جویی در خانواده‌ها را سبب می‌شود. مشاجرات خانوادگی منجر به طلاق که اغلب زوج‌های جوان درگیر آن هستند، ریشه در تربیت آنان در یک نظام رقابتی دارد. حرف، نظر و عقیدۀ «من» مهم است و هیچ گاه به نظر و عقیدۀ «ما» تبدیل نمی‌شود.

* دیدگاه‌تان در مورد رقابت را الان به دست آورده‌اید یا در زندگی شخصی هم این گونه بوده‌اید؟ یعنی آیا در مراحل تحصیل خود و به‌ویژه فرزندان‌تان  غیررقابتی عمل کرده‌اید؟

من مانند بسیاری از جوانانی که به صورت حق‌التدریسی وارد آموزگاری در دورۀ ابتدایی می‌شوند، بدون آن‌که آموزش خاصی ببینم، شروع به کار کردم. بدیهی بود که من به عنوان دانش آموز تجربه ای که داشتم توجه به  دو سه نفر برتربود و نادیده گرفتن دیگران. ولی در شروع کار معلمی خیلی زود به این نتیجه رسیدم که بسیاری از بچه‌های دیگر، با حذف سازوکارهای رقابتی و با اندک توجهی از طرف معلم و صرفاً با دیده شدن، موفق می‌‍شوند. خود را باور می کنند و اتفاقات خیلی خوبی در کلاس درس می افتد. صمیمت بین بچه ها زیادتر می شود.

* یعنی خود شما قبل از آن رقابتی بار نیامده بودید؟

به هر حال نظام آموزشی ما، رقابتی است. من هم در مقام یک دانش‌آموز به‌ویژه در دورۀ ابتدایی به عنوان شاگرد اول شناخته می‌شدم. البته تجربه کودکان دیگر را نداشتم که ببینم از منظر آن‌ها قضیه چگونه است. ولی بعدها که معلم شدم، متوجه چنین افت‌هایی شدم. البته در زمان دانش آموزی هم انتظار خانواده و پرسش‌های مکررشان در مورد نمرات خودم و دوستانم را به عنوان یک فشار دائمی و ناخوشایند تجربه کرده بودم.

* و اما برویم سراغ بحثی که یکی از دلایل درخواست ما برای گفت‌وگو با شما در شمارۀ ویژۀ تعامل خانه و مدرسه بود: تکلیف شب! در این مورد چه انتظاری از والدین دارید؟ در بحث تکالیف خلاقیت‌محور درخواست و انتظار شما از مدارس و خانواده‌ها چیست؟

ما از والدین انتظار داریم از مدرسه درخواست نکنند که به فرزندانشان رونویسی و مشق بدهند. تصور نکنند اگر مدرسه‌ای بچه‌ها را مکلف به خریدن کتاب تمرین‌های متعدد کرد و از آن‌ها خواست تمرین‌های زیادی حل کنند، این مدرسه، الزاماً کارهایش را خوب انجام می‌دهد و بچه‌ها موفقند. بر اساس پژوهش‌های متعدد، کودکان سنین پایین، به‌ویژه پایۀ اول، به بیش از ۱۰ دقیقه زمان برای انجام تکلیف نیاز ندارند و به ازای هر پایه بیشتر فقط ده دقیقه زمان بیشتر برای تکرار و تمرین لازم است.اکنون خوشبختانه بسیاری از آموزگاران و مدیران ما اهمیت موضوع را درک کرده اند و همراهی خوبی با برنامه دارند ولی همچنان تقاضای خانواده ها برای مشق و کتاب های تمرین یکی از چالش ها است.

* اعتقاد ما این است که در سنین پیش دبستان و دبستان، هدف اصلی یادگیری نیست، بلکه لذت بردن از یادگیری است، اما کاری می‌کنیم بچه‌ای که با علاقه به مدرسه آمده است، ذوقش از بین می‌رود.

همین طور است. واقعاً کودکان مدت زمان زیادی برای تمرین و مشق لازم ندارند و همین زمان را هم می‌توانند در مدرسه کار کنند. انتظار ما از والدین، بهره‌برداری از این فرصت، انجام فعالیت‌هایی برای تقویت مهارت‌های زندگی و یاری رساندن به مدرسه و فرزندان‌شان است. والدین به جای بیدار ماندن تا پاسی از شب، نقش حمایتی خود را پررنگ و انتظارات‌شان را واقع‌بینانه کنند. فعالیت‌هایی طراحی کنند که بچه‌ها با انجام آن‌ها در مهارت‌های خاصی تقویت شوند. والدین اولی‌ها در هفته دو سه بار برای فرزندان‌شان کتاب بخوانند، به بچه‌ها قصه بگویند، پای قصه بچه‌ها بنشینند و …

* آیا معلمان برای انجام چنین مهارت‌هایی آموزش دیده‌اند؟

معلمان هر سال در برنامۀ توانمند سازی تکالیف هدفمند که بیشتر مربوط به عید بود، آموزش می‌دیدند. هم‌چنین از پتانسیل طرح مهارت‌های زندگی ایرانی- اسلامی در طرح کرامت و آموزش‌های معلمان در این زمینه بهره برده‌ایم. تجارب استان‌ها هم بسیار ارزشمند است. ما نمونه فعالیت های خوبی را در خیلی از استان ها داشته ایم.  برای مثال چهارمحال و بختیاری در این زمینه تجارب خیلی خوبی در تلفیق مهارت ها با فعالیت های یادگیزری داخل و خارج از کلاس در دوره ابتدایی داشتند.البته معلمان خوبمان می توانند با خلاقیت خود نمونه های متعددی از فعالیت های عملی را که منجر به تقویت مهارت های مورد نظر در کودکان می شود ارائه نمایند و در این زمینه دستشان باز است.

* در آموزش‌ها جایگاهی هم برای والدین در نظر گرفته شده است؟

بله. پیش‌بینی شده از طریق مدیران و آموزگاران، جلساتی برای توجیه والدین تشکیل و در ارتباط با انتظاراتی که از آن‌ها می‌رود، به‌طور عینی توضیح داده شود که می‌تواند در تغییر نگرش خانواده‌ها نسبت به مشق شب مؤثر باشد. پژوهش‌ها نشان داده است که نوشتن مشق شب تأثیر معنی‌داری در یادگیری ندارد. اگر یادتان باشد، ما مشق‌های زیادی می‌نوشتیم که بدون ارائه بازخوردی از سوی معلمان‌مان،  فقط خط می‌خوردند! کار ما احیای دگربارۀ بخشی از مفاهیم ارزشیابی کیفی توصیفی است که در فرآیند یادگیری، دانش‌آموز باید بازخوردهای مناسب را از معلم دریافت کند و نقاط ضعف برطرف شود. این اتفاق رخ نخواهد داد، مگر این‌که دانش‌آموز در کلاس درس، تحت نظارت معلم، تکالیف خود را انجام دهد و معلم متوجه شود که ضعف دانش‌آموز کجاست و به چه کمکی نیاز دارد.

باکس ۱- همراهی خانواده‌ها در تربیت

یکی از نقش‌های مغفول، همراهی خانواده در بحث تربیت فرزندان است. تأکید ما بیشتر در موضوعات درسی است، اما کمتر برنامه‌ای داریم که مرتبط با تربیت بچه‌ها، وقت‌شناسی، تربیت منش یا مسئولیت‌‍پذیری آنان باشد. خانواده‌ها می‌توانند در این زمینه، علاوه بر پشتیبانی، نقش فعالی داشته باشند.

 باکس- ۲ – رقابت در یادگیری بی‌معنی است

در نظام مدرسه‌ای اصل بر این است که معلم، معلم همۀ دانش‌آموزان است و هر دانش‌آموزی می‌تواند همۀ موضوع‌های درسی را یاد بگیرد. یادگیری یکی، مانع یادگیری دیگری نمی‌شود و خود به خود رقابت بی‌معنی است.

باکس ۳  بسته‌ای برای آموزش تکالیف مهارت‌محور

بسته‌ای شامل تمام موضوعات درسی و مهارت‌ها و فعالیت‌های مربوط به آن‌ها از جمله مهارت تفکر، حفظ محیط زیست و … با در نظر گرفتن آزادی عمل معلمان فراهم کرده‌ایم. این بسته ویژۀ پایۀ اول ابتدایی است و در پورتال معاونت آموزش ابتدایی قرار گرفته است. مهارت‌های مدنظرمان مانند استفادۀ درست از منابع، حفاظت از محیط زیست، اقتصاد مقاومتی و …را هم از سند تحول و برنامۀ درسی ملی استخراج کرده‌ایم.

باکس ۴

پیام ویژه برای تعامل خانه و مدرسه

از معلمان عزیز خواهشمندم مرجعیت تربیتی خود را باور داشته باشند و به خانواده‌ها این امکان را بدهند که آن‌ها با خیال راحت از معلمان برای شکل دادن رفتارهای خوبی که خانواده‌ها می‌خواهند، کمک بگیرند. پیش از این وقتی خانواده‌ها با رفتار فرزندشان مشکل داشتند، به مدرسه می‌رفتند و موارد را با معلم در میان می‌گذاشتند. اکنون این نگرانی به وجود آمده که ممکن است از این آگاهی‌ها بر علیه خودشان استفاده شود. این اصلاً خوب نیست. اکنون هم معلم و هم خانواده، باید در نظر داشته باشند که هر کودک، یک موجود بی‌همتا و متمایز است که امکان موفقیت دارد. این موفقیت هم تنها با پیام‌های مثبت معلم، همراهی خانواده، جو فیزیکی و عاطفی‌رفتاری مثبت مدرسه و خانواده و مقایسه نشدن بچه‌ها با یکدیگر رخ می‌دهد. آموزش‌وپرورش قرار آموزش‌وپ

باکس ۴

گفت‌وگو در حضور مشاور رسانه‌ای

وقتی خواستیم گفت‌وگو با خانم حکیم‌زاده را شروع کنیم، ایشان اندکی فرصت خواستند و گفتند صبر کنید تا مشاور معاونت حضور یابند. این موضوع برای ما که اهل رسانه هستیم، قابل توجه و با ارزش بود. شاید بسیاری از مقامات دیگر هم به مشاوری که رسانه‌ای نیز باشد نیاز داشته باشند.

این‌ گفت‌وگو با حضور محمدرضا سیفی، مشاور و دستیار اجرایی معاون آموزش ابتدایی صورت گرفته است.


معلمی، تربیت کردن و تربیت شدن است

دکتر خنیفر در دومین همایش مدیران میزبان دانش آموختگان دانشگاه فرهنگیان استان تهران:
معلمی، تربیت کردن و تربیت شدن است
دکتر حسین خنیفر رییس دانشگاه فرهنگیان در دومین همایش مدیران میزبان دانش آموختگان دانشگاه فرهنگیان استان تهران که در روز سه شنبه در پردیس نسیبه برگزار شد، نو معلمانی را که به کلاس درس پا می گذارند را نیازمند شایستگی هایی دانست که آمادگی لازم برای معلم مجرب شدن را به آنان می بخشد و آنان را از مرحله نهال بودن به درختی تنومند تبدیل می کند.

دکترخنیفر تصریح کرد: دانشگاه فرهنگیان را بایستی دانشگاه شریف فرهنگیان نامید زیرا معلمانی که در واقع دارای بالاترین درجه اعتبار و اعتماد اجتماعی هستند در این مکان تربیت می شوند.

وی افزود: معرفت علمی در سه چیز است: تقرب به خدا، شناخت خویش و خدمت به خلق و اینکه اولین سوره قرآن حمد و آخرین سوره ناس می باشد بیانگر این مطلب است که ساختار قران کریم هم از خدا به خلق ختم می شود.

رییس دانشگاه فرهنگیان ضمن ابراز خرسندی از برگزاری همایشی با حضور نو معلمان و مدیران، افتخار خود را ۱۸ سال معلمی برشمرد و با اشاره به فرمایش حضرت علی (ع)، که کودکان مانند زمین خالی هستند که چون بذر در آن بکاری چگونه سبز شدن آن را خواهی دید، افزود: معلمی تربیت کردن و تربیت شدن است.

دکتر خنیفر با تشکر از مدیریت امور پردیس های استان تهران و سرپرست پردیس نسیبه و مدیران مدارس استان تهران از آنها خواست که تجارب علمی و زیست شده خود را در اختیار نومعلمان قرار دهند و نومعلمان را هم به مدیریت کلاس داری اثربخش و موفق و توجه به تفاوت های فردی فراگیران توصیه کرد.

در ادامه دکتر پرویز انصاری راد مدیر امور پردیس های استان تهران ضمن تشکر از حضور دکتر خنیفر رییس دانشگاه فرهنگیان، دکتر حدادی و دکتر سنجری معاونان نیروی انسانی اداره کل آموزش و پروش شهر تهران و شهرستان های تهران، نشست مدیران مدارس شهر تهران و استادان دانشگاه فرهنگیان و معلمان و نومعلمان را فرصتی مغتنم و گرامی برشمرد.

انصاری راد با اشاره به حضور پرخیر و برکت مقام معظم رهبری در اردیبهشت ۹۷ در پردیس نسیبه، پذیرش ۴۱ هزار دانشجو معلم در سال جاری را نوید بخش جذب بیشتر استادان فرهیخته در دانشگاه دانست.

وی هدف از برگزاری جلسه  را تقدیر از مدیرانی دانست که میزبان دانشجو معلمان کارورز در مدارس هستند و افزود: واقعیت این است که در آموزش و پرورش خلاء وجود دارد و آن فاصله ای است که معلمان نسبت به پژوهش و تحقیق دارند.

انصاری راد تصریح کرد: دانشجو معلمان می بایست شایستگی های علمی را در کنار شایستگی های حرفه ای بدست آورند زیرا رسالت دانشگاه فرهنگیان تربیت معلمانی در تراز نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران است و معلمانی که امروز در مدارس حضور دارند معلمان توانمندی هستند که می بایست توسط مدیران حمایت شوند.

وی از مدیران مدارس خواست تا به نومعلمان فرصت بروز داده شود و میل به موفقیت که هدیه ای از طرف خداوند در وجود بشر است را با هدایت در مسیر درست به  تلاش تبدیل کنند.

در ادامه دکتر حدادی معاون نیروی انسانی اداره کل  شهر تهران ضمن ابراز خرسندی از برگزاری چنین  همایشی افزود: در راستای سند تحول  مدارس ما باید به درجه ای از حیات طیبه دست یابند، مدرسه صالح در حیات طیبه مدرسه ای  است که دانش آموزان را به خدا نزدیکتر کند و قرب الی الله داشته باشد.

دکتر سنجری معاون نیروی انسانی اداره کل آموزش و پروش شهرستان های استان تهران هم ضمن سپاس و تقدیر از برگزاری این مراسم عنوان کرد که تصور بر این است که سند تحول آرمانی است اما واقعیت این است که اگر آرمانی نباشد چشم اندازی هم وجود نخواهد داشت و شاه بیت سند تحول آمیزه ای از آموزش و تربیت است.

دراین همایش  سه مقاله که با عنوان آسیب شناسی کارورزی توسط اساتید پردیس نسیبه به نگارش در آمده بود به صورت سخنرانی ارائه شد.